Taqpach arunak uñjaña? Global Voices qillqatanak jaqukipapta medios ciudadanos ukar tukuyañataki

Juk'amp yatiyäwinak ullart'añataki Lingua jaqukipäwi  »

Global Voices Jach'a jikthaptäwi : Internet ukar jark'aqañax taqin luräwipa

Sapa pä maraw, Global Voices  ukax jach'a jikthaptaw apapxi. Patakat jila qillqiri, jaqukipiri, uñt'ayirinak kunaw aka simanax Cebu markan tantacht'asiwayapxi, Filipinas markanx payïr uñt'at markawa. Pä urux aruskipañatakiwa, ukax capitolio provincial de Cebu uksan phuqhasi. Uka aruskipäwinakax online tuqiw uñt'ayata, ukatx pä patakat jilaniw aksankapxi. 

Cumbre #GV2015@globalvoices. Uraqpachan blogueros uñat'atapkix uka jil kullakanakan sutinakap uñjapxama. 

Akanx nayraqat aruskipäwix medios ciudadanos ukar arxatañataki ukhamarak internet uksat uñjañataki ukapuniwa. Uka wakichäwix mä ritual ukampiw qalltasiwayi. Kimsaqallqu yanapt'asirinakaw internet ukan qillqirinakax mutuñ utan jist'anta uñjasipkan jupanakan sutinakap ullart'apxi. Ukanakax akanakawa:  Azerbaiyán, Bahréin, Bangladesh, Cuba, China, Egipto, Etiopía, Irán, Israel, Kuwait, Macedonia, Malasia, Maldivas, Mauritania, México, Arabia saudita, Suecia, Siria, Turquía, EE. UU. ukat Vietnam. Ukatuqinx jiwasatx egipcio Alaa Abdel Fatah ukatx blogueros Zone9 jupaw ukham mutuñ utan jist'anta jikxatasina ukat jichhax Global Voices uksatx pusi bloguero uka mutuñ utankasipki. Barret Brown jupax jichhakiw taripayat uñjasi, jupax mä tukumint uñt'ayatna EE UU uksa markata ukatw ukham juchanchat uñjasi. Globa Voices ukax mä declaración ukwa gobiernos Declaración universal de derechos humanos uksar luqti ” Janiw amupksnati sasina”

Nayrïr panel ukax Lokman Tsui yatichirin Chinese Hong Kong jach'a yatiqañ utankiriw sarantayana, “Internet ukar jark'aqañax taqinin luräwipa”. Lokman, Países Bajos ukat Hong Kong, Lokman “internet” ukar uñajam ukat internet ukar jark'aqarakiwa sasinw arst'i. Jupax Nani Jansen  Media Legal Defense Initiative Londres markankiriruw uñt'ayi. uraqpachanx 100 jila uka jan walt'äwinakax utji, uka arst'asiñ tuqitxa. legislación ukax India markanx 66A uka kamachix uñjiwa. ukham qillqirinakatakix kimsa maraw muntuñ utan jikxatsiñ sapxiwa uka kamachiw utji.

Jilïr irpirinakax Internet ukan qillqatanakx suyt'ayapxiw sasinwa Jansen jupax uñt'ayi, Zambia uksanx 2013 maratpachaw yaqhip qillqatanakax suyt'ayat uñjasi. Pachpa markanx libertad de expresion satak ukax utjiwa ukampirus qillqirinakarux wali jak'at uñch'ukitawa. Pakistán markanx YouTube ukax niya pä maraw jist'antat uñjasi sasinw Jansen jupax yatiyi. Rusia markanx machaq kamachix blogueros jupanakatix janirakiw askikiti, ukampirus qullqi payllañ ukham kunaw utxi. Yaqhip yatiyaw qillqatanakax pichsutaw uñjasi.

Chiranuch Premchaiporn de Prachatai mä sitio activismo ukat medios ciudadanos ukhamwa, ukanx kunjamas interent taypin uñch'ukiwinakax utji ukxat parli. Canales internacionales ukanakax amukt'ayataw uñjasi, markachirinakax BBC jan ukax CNN uñtañ munapxana, activistas ukat ciudadanos tailandeses ukanakax qhurut arsusisaw unxtasipxana.

Mayni yatichirix yatiqirinakarux 2+2=5 ukham yatichatayna, Tailandeses markachirinakax medios digitales uksaw qhurut arsuwinak uñat'ayapxi, Yatiqirinakarux walpun t'ijunaqayapxatayna, ukax qhipt'anipxatanakapata, ukat uka uyatiyawix digitales uksaw yatisi ukat yatiqañ utax mä p'inqa ukhamaw uñjata.

Premchaiporn jupax qhanancht'iwa, kawkhanti libertada de expresion ukax jan jark'atakchi ukhax janiw llakitapxañapakiti, Facebook uksan apnaqirnakax waljaniw yanqhachat uñjasipxi. Kawkhanti jan jark'atakch ukhanx jilïr iprinakaparuw censura uksat amuyt'apxañap mayita.
Alegre Foundation for Media Alternatives  ukax Cebu markan activistas filipinos ukanakat aski uñanchaw amtaychistu. Ukax Lapu Lapu markanawa, mayni cebuano jupax 1600 maraw colonizacion ukar chikanchasitayna. Ukakipkarakiw Filipinas markanx kuti internet khä 1994 maran apnaqañ qalltatayna. Alegre jupax juk'a arunakan uñch'ukiwinakat yatiyi.

Alegre Charlie Hebdo ukan uñjiripksnas ukham amuyi. Janiw yatiyäw tuqik uñch'ukiñakiti, jan ukasti transacciones qillqattuqis jawsañanaka, markpachar sarktan ukas uñch'ukiñarakiwa, Kunats digital uksa uñch'ukiñat lup'iñasaxa?

Derechos humanos ukanakxat wal amuykipapxañasawa. 23 uru lapaka phaxsitx 2009 maranx 63 ukatypinkiw 31 yatxatat jila kullakanakaw jiwayat uñjasipxatayna,  masacre de Ampatuan ukax wali uñch'ukitanwa.

Publicado originalmente (CC-BY) en el blog de Ethan “My Heart's in Accra”

Aruskipäwimp qallantama

Amp suma, qillqirinaka Mantaña »

Guidelines

  • Taqpach amuy qillqatanakax mä moderadoran uñakipatawa. Mayat jilx jan amuy qillqatam apayamti, jan ukax spam ukjamaspawa.
  • Mayninakar yäqañamp uñjama. Jan wali amuy qillqäwinakamp qillqatanakax janiw aprobatakaniti.